جمال رضايى

278

بيرجندنامه ( فارسى )

باغ‌منزل به كلّى دگرگون شده و در جاى آن ساختمانهاى جديدى احداث گشته است . 30 - 1 - باغ جناب شيخ : آقا شيخ مهدى حاجى حسين ملقّب به مجتهد از علما و مالكان بيرجند بود و از افراد متديّن شهر به‌شمار مىآمد . همسرش خواهر ميرزا محمّد ولى اسدى و خودش معروف به « جناب شيخ » بود . روبروى باغ‌منزل جعفرزاده يك باغ انارى بود كه به اين شخص تعلّق داشت و به همين مناسبت به آن « باغ جناب شيخ » مىگفتند . منزل مسكونى جناب شيخ در شمال اين باغ و در ضلع جنوبى كوچهء پايين شهر - روبروى منزل آقا حسين عبد اللّه‌زاده - بود . 31 - 1 - باغ‌منزل فرزانه ( 2 ) : در غرب باغ‌منزل جعفرزاده باغ‌منزل بزرگى بود كه ضلع شمالى آن در بخش شرقى - غربى و ضلع غربى آن در قسمت شمالى - جنوبى كوچهء فرزانه واقع بود . اين باغ كه درختهاى گوناگون از جمله كاج و انار داشت متعلّق به حاج آقا رضا فرزانه و خانهء مسكونى او بود و به همين مناسبت كوچه را « كوچهء فرزانه » مىخواندند . 32 - 1 - باغ‌منزل خواجوى : حسنعلى خان خواجوى از خواجه‌زادگان بيرجند و همسر دختر حاج‌آقا رضا فرزانه بود . وى تمكّن مالى بسيار داشت و از ثروتمندان شهر به‌شمار مىآمد . خانهء مسكونى او كه يك باغ منزل بزرگ بود در غرب بخش شمالى - جنوبى كوچهء فرزانه و روبروى باغ‌منزل فرزانه قرار داشت . اين باغ‌منزل در دههء دوم سدهء اخير ساخته شده بود . مخزن آب‌انبار كشمان در جنوب اين باغ‌منزل و بدان پيوسته بود . 33 - 1 - باغ‌منزل آقا سيد حامد : مرحوم آقا سيد حامد فقيهى يك روحانى عارف مشرب بود كه گاهى در مجالس عزادارى بزرگ روضه هم مىخواند ، وى در اين اواخر يك دفتر ازدواج و طلاق نيز داشت . منزل مسكونى او كه يك باغ‌منزل نسبتا بزرگ بود در محلّه و كوچهء « كل‌دهشاهيان » قرار داشت . در اين باغ‌منزل تعدادى درخت كاج و شمار بسيارى درخت انار و دو درخت ياس زرد و گلهاى زينتى گوناگون به چشم مىخورد . 34 - 1 - باغ‌منزل سادسى :